متخصص علوم اعصاب با استفاده از روش های تصویربرداری عصبی مانند اسکن MRI میتوانند نشان دهند که چه اتفاقی در مغز در حال رخ دادن است

علوم اعصاب چیست و دانشمند علوم اعصاب کیست؟

سید محمد حسین سبزپوشان توسط

دانشمندان علوم اعصاب بر روی مغز و اثر آن بر عملکرد‌های رفتاری، شناختی و یا چگونگی تفکر انسان‌ها تمرکز دارند.

آن‌ها همچنین به بررسی این موضوع می‌پردازند که در افراد دارای بیماری‌های مغز و اعصاب یا اختلال رشد عصبی (neurodevelopmental) یا مشکلات روانپزشکی چه اتفاقی برای سیستم عصبی میافتد.

یک دانشمند علوم اعصاب (neuroscientist) می‌تواند تخصصی گسترده از رشته‌های گوناگون را داشته باشد، از تخصص در آناتومی اعصاب تا عصب-روانشناسی.

تحقیق در این زمینه می‌تواند فهم ما از مغز و بدن، چگونگی کارکرد آن‌ها و مشکلات سلامتی که روی آن‌ها تاثیر می‌گذارد را بالا ببرد.

بیشتر بخوانید: کلیات سیستم عصبی انسان

بررسی اجمالی

علوم اعصاب بر روی سیستم عصبی تمرکز می‌کند که بر روی تمام جنبه های بدن و ذهن اثر می‌گذارد

دانشمند علوم اعصاب، دانشمندی بین رشته‌ای است. که به طور نزدیک با رشته‌های دیگری مانند: ریاضیات، زبان شناسی، مهندسی، کامپیوتر، شیمی، فلسفه، روانشناسی و پزشکی به تعامل می‌پردازد.

دانشمندان علوم اعصاب عوامل سلولی، عملکردی، رفتاری، تکاملی، محاسباتی، مولکولی و پزشکی سیستم عصبی را مطالعه می‌کنند. زمینه‌های تحقیقاتی گوناگونی وجود دارد که روی جنبه‌های مختلف تمرکز داشته ولی اغلب با یکدیگر همپوشانی دارند.

محققان ممکن است فعالیت مغز را در افراد مبتلا به برخی بیماری‌ها مانند آلزایمر بررسی کنند. ابزار استفاده شده شامل اسکن MRI و مدل‌های سه بعدی محاسباتی هستند.

یافته‌ها ممکن است منجر به ساخت داروهای جدید شوند. گفتنی است برخی از دانشمندان علوم اعصاب مشغول معالجه بیماران هستند.

چرا علوم اعصاب مهم است؟

علوم اعصاب (neuroscience) اگر نگوییم همه، روی بسیاری از عملکردهای انسانی تاثیر دارد، و به درک بهتر ما از طیف وسیعی از شرایط معمول زندگی بشری کمک می‌کند. برای مثال:

  • سندرم داون
  • اختلالات طیف اوتیسم
  • بیش فعالی
  • اعتیاد
  • اسکیزوفرنی
  • پارکینسون
  • تومورهای مغزی
  • صرع
  • اثرات سکته مغزی (مثل از دست دادن قدرت تکلم)
  • اختلالات سیستم ایمنی (مثل MS)

فهم بیش‌تر از عوامل عصب شناسی می‌تواند به توسعه‌ی داروها و دیگر راهکارها به منظور معالجه و پیشگیری از این بیماری‌ها و بسیاری از موارد مربوط به سلامتی کمک کند.

بیشتر بخوانید: مراحل بیماری پارکینسون: نشانه‌ها و علائم

تاریخچه

دانشمندان علوم اعصاب یافته های بسیاری راجع به مغز و سیستم عصبی داشته اند
در دهه‌های اخیر، دانشمندان علوم اعصاب اکتشافات بسیاری راجع به نورون، مغز و سیستم عصبی مرکزی داشته‌اند

مصری‌های باستان تصور می‌کردند که جایگاه هوش در قلب است. به دلیل این اعتقاد، درپی فرآیند مومیایی‌کردن، آن‌ها مغز را از بدن خارج و قلب را در جای خود باقی می‌گذاشتند. یونانی‌های باستان اولین افرادی بودند که به مطالعه مغز پرداختند. آن‌ها سعی کردند نقش مغز و چگونگی کارکرد آن را فهمیده و اختلالات عصبی را توضیح دهند. بر اساس مقاله‌ای در Scientific American، ارسطو، فیلسوف یونانی، نظریه‌ای داشت مبنی بر این که مغز یک مکانیسم خنک کننده‌ی خون بوده است.

بیشتر بخوانید: آناتومی مغز انسان

  • پیرپائول بروکا (Pierre Paul Broca) (1824-1880) ساختارشناس، جراح و فیزیک‌دان فرانسوی بود. او با بیمارانی کار می‌کرد که آسیب مغزی داشتند. وی به این نتیجه رسید که نواحی مختلف مغز در عملکردهای خاص درگیر هستند.قسمتی از مغز به نام ناحیه‌ی بروکا مسئول گفتار و عملکردهای دیگر است. آسیب به این ناحیه در خلال سکته مغزی می‌تواند منجر به آفازی بروکا (Broca’s aphasia) بشود که در این حالت شخص نمی‌تواند سخن واضح یا منسجمی را تولید کند.
پیر پائول بروکا دانشمند علوم اعصاب است
پیر پائول بروکا
  • در قرن نوزدهم، ون هلمونت (von Hemholtz)، پزشک و فیزیکدان آلمانی، سرعت تکانه‌های الکتریکی تولید شده توسط سلول‌های عصبی را اندازه گرفت.
  • در سال ۱۸۷۳، گامیلو گلژی (Gamillo Golgi)، پزشک، آسیب شناس و دانشمند ایتالیایی، از نمک کرومات نقره استفاده کرد برای اینکه ببیند عصب‌ها شبیه چه چیزی هستند.
  • اوایل قرن بیستم، سانتیاگو رامونی کاحال (Santiago Ramón y Cajal)، آسیب‌شناس، بافت‌شناس و دانشمند علوم اعصاب اسپانیایی این تئوری را ارائه داد که عصب‌ها واحد‌های سلول عصبی مستقل هستند.
  • در سال ۱۹۰۶، گلژی و کاحال به طور مشترک جایزه‌ی نوبل فیزیولوژی یا پزشکی را به خاطر کارهایشان و طبقه‌بندی انواع سلول‌های عصبی مغز، دریافت کردند.
  • از دهه‌ی ۱۹۵۰، تحقیق و تمرین در بیماری های اعصاب منجر به برداشتن گام های بزرگ و پیشرفت‌هایی در معالجه‌ی سکته مغزی، بیماری قلبی-عروقی، MS و دیگر شرایط شده‌اند.
سانتیاگو رامونی کاحال پدر علوم اعصاب مدرن
سانتیاگو رامونی کاحال

پیشرفت‌های علمی، دانشمندان علوم اعصاب را به مطالعه‌ی ساختار، عملکردها، رشد و نمو، ناهنجاری‌های سیستم عصبی و راه‌هایی که می‌توانند منجر به تغییر آن بشوند، قادر ساخته است.

شاخه‌های اصلی

بعضی از شاخه‌های اصلی علوم اعصاب می‌تواند به طور کلی در رشته‌های زیر طبقه‌بندی شود:

  • علوم اعصاب عواطف (Affective neuroscience): به تحقیق درباره چگونگی عملکرد اعصاب در ارتباط با هیجانات می‌پردازد.
  • علوم اعصاب رفتاری (Behavioral neuroscience): به مطالعه تاثیر مغز بر رفتار فرد می‌پردازد.
  • علوم اعصاب بالینی (Clinical neuroscience): متخصصان پزشکی مانند متخصصان مغز و اعصاب و روان پزشکان به بررسی اختلالات سیستم عصبی بر مبنای یافته های علوم اعصاب پایه برای پیدا کردن راه‌هایی به منظور درمان و پیشگیری از آن‌ها می‌پردازند.
  • علوم اعصاب شناختی (Cognitive neuroscience): این دسته به بررسی این که مغز چگونه افکار را تشکیل داده و کنترل می‌کند پرداخته و نگاهی به عوامل عصبی زمینه ساز در این فرآیند‌ها دارد. در خلال تحقیق، دانشمندان فعالیت مغز را هنگام انجام کار توسط افراد، اندازه می‌گیرند. این شاخه، علوم اعصاب را با علوم شناختی، روانشناسی و روانپزشکی ترکیب می‌کند.
  • علوم اعصاب محاسباتی (Computational neuroscience): دانشمندان سعی می‌کنند که بفهمند مغزها چگونه محاسبه می‌کنند. آن‌ها از کامپیوتر‌ها برای شبیه سازی و مدل سازی عملکردهای مغز استفاده می‌کنند و با اعمال تکنیک‌های ریاضیات، فیزیک و دیگر رشته‌های محاسباتی به مطالعه عملکرد مغز می‌پردازند.
  • علوم اعصاب فرهنگی (Cultural neuroscience): این رشته به تعامل بین عوامل فرهنگی با فرآیند‌‌های عصبی، ژنتیکی و روانشناختی نگاه می‌کند. این یک رشته‌ی جدیدی بوده که ممکن است به توضیح تنوع در معیار‌های سلامت بین افراد مختلف کمک کند. یافته‌ها همچنین ممکن است به دانشمندان برای احتراز از دخالت داشتن متغیرهای فرهنگی هنگام طرح آزمایش‌ها کمک کند.
  • علوم اعصاب رشد و نمو (Developmental neuroscience): این مورد به چگونگی رشد و تغییر مغز و سیستم عصبی از دوره‌ی جنینی تا بلوغ نگاه می‌کند. اطلاعات گردآوری‌ شده به دانشمندان کمک می‌کند تا بیشتر درباره‌ی چگونگی رشد و نمو سیستم‌های عصبی بفهمند. این مورد آن‌ها را به توصیف و فهم طیف وسیعی از اختلالات رشدی قادر می‌سازد. همچنین نشانه هایی را درباره‌ی چگونگی و زمان دوباره تولید شدن بافت‌های عصبی ارائه می‌دهند.
  • علوم اعصاب سلولی و مولکولی (Molecular and cellular neuroscience): دانشمندانی که به نقش مولکول‌ها، ژن‌ها و پروتئین‌های منفرد در عملکرد اعصاب و سیستم عصبی در سطح سلولی و مولکولی توجه می‌کنند.
  • مهندسی عصب (Neuroengineering): این محققین از تکنیک‌های مهندسی برای درک بهتر، جایگزینی، تعمیر یا بهبود سیستم‌های عصبی استفاده می‌کنند.
  • تصویربرداری عصبی (Neuroimaging): این رشته شاخه‌ای از تصویربرداری پزشکی است که روی مغز تمرکز دارد. تصویربرداری عصبی برای تشخیص بیماری و ارزیابی سلامت مغز استفاده می‌شود. این رشته می‌تواند در مطالعه مغز، چگونگی کارکرد آن و چگونگی تاثیرگذاری فعالیت‌های مختلف بر مغز مفید باشد.
  • عصب-اطلاعات (Neuroinformatics): این رشته همکاری بین دانشمندان کامپیوتر و دانشمندان علوم اعصاب را در بردارد. متخصصان راه‌های موثر برای جمع‌آوری، تجزیه و تحلیل، به اشتراک گذاشتن و انتشار داده‌ها را ایجاد می‌کنند.
  • عصب-زبانشناسی (Neurolinguistics): متخصصان این رشته تحقیق می‌کنند که مغز چگونه ما را قادر به بدست آوردن، ذخیره کردن، فهمیدن و بیان زبانی می‌کند. این مورد به گفتاردرمان‌ها کمک می‌کند که استراتژی‌هایی را ایجاد کنند برای کمک به بچه هایی که دارای مشکلات گفتاری هستند یا افرادی که آرزو دارند گفتارشان را بعد از مثلا یک سکته مغزی دوباره به دست آورند.
  • فیزیولوژی اعصاب (Neurophysiology): این رشته به چگونگی ارتباط مغز و کارکردهایش با قسمت‌های مختلف بدن و نقش سیستم عصبی، از سطح زیر سلولی تا کل بدن، نگاه می‌کند. به دانشمندان کمک می‌کند که بفهمند افکار انسان چگونه کار می‌کند و بینشی را در مورد اختلالات مربوط به سیستم عصبی بوجود می‌آورند.

چگونه یک دانشمند علوم اعصاب شویم؟؟

علوم اعصاب یک رشته‌ی مهم و جدید با کاربردهایی برای هر جنبه از چگونگی حرکت، تفکر و رفتار انسان است.

در سال ۲۰۰۷، تخمین‌زده شد که وضعیت عصبی غیرطبیعی در بیش از یک میلیارد نفر از مردم سراسر دنیا وجود دارد.

افرادی که به این حرفه روی می‌آورند لازم است به علوم و ریاضی علاقه‌داشته باشند. بیشتر دانشمندان علوم اعصاب قبل از ورود به مقطع دکتری باید دوره لیسانس خود را تکمیل کنند.

آن‌هایی که مایل‌اند فعالیت بالینی انجام دهند و بیماران را معالجه کنند باید ابتدا به عنوان پزشک آموزش ببینند و دوره رزیدنتی پزشکی را کامل کنند. آن‌ها همچنین باید در USMLE پذیرفته شوند.

آن‌ها همچنین ممکن است برای یافتن کار مناسب در یک آزمایشگاه دوره‌ی پسادکتری بگذرانند.

بر اساس United States Bureau of Labor Statistics، متوسط حقوق سالانه یک دانشمند پزشکی، از جمله دانشمندان علوم اعصاب، در سال ۲۰۱۶، ۸۰۵۳۰ دلار بوده است. طیف حقوق از حداقل این دانشمندان از ۵۷۰۰۰ دلار تا حداکثر ۱۱۶۸۴۰ دلار در سال بوده است.

از میان شاخه‌های علوم اعصاب، کدام‌یک به نظرتان جذاب‌تر است. نظر خود را با دیگر خوانندگان BrainBee.ir درمیان گذارید.

منبع: ?What is neuroscience

۵ (۱۰۰%) ۱۸ votes
4 نظر
  1. اشرف السادات بشیری 1 ماهپیش
    پاسخ

    سلام
    موضوع جالبی بود
    آیا این مقاله ترجمه شده؟
    آیا نام دانشمند در قرن بیستم کاحال درسته یا کاجال؟
    ممنون

  2. زهراسادات بشیری 1 ماهپیش
    پاسخ

    مقالات و مطالب علمی سایتتون عالیه من کامل میخونم و برای دخترم که ۷ سالشه بعضی جاهاشو توضیح میدم. ممنونم

  3. ریحانه 1 ماهپیش
    پاسخ

    سلام
    ممنون بابت مطلب خوبتون.

    میخواستم بدونم برای مقطع لیسانس، رشته ی نوروساینس توی ایران هست؟

  4. m.titan990@yahoo.com 4 هفتهپیش
    پاسخ

    از اینکه انقدر مطالب کاملی میذارید ممنونم

    چه گرایش هایی از علوم اعصاب در ایران وجود داره؟ در رابطه با بازار کار علوم اعصاب در ایران هم میتونید یه مطلب بذارید؟

نظر دهید

آدرس ایمیل شما منتشر نمیشود.